Wijzigingen auteursrecht

Het staat in alle kranten, wat op zich al een interessante ontwikkeling is: staatssecretaris Teeven bindt de strijd aan met het downloaden. “Downloaden wordt onrechtmatig, niet strafbaar” kopte het NRC Handelsblad, al meende de krant dat het downloadverbod pas wordt ingevoerd nu het tijdperk van het downloaden al voorbij is.

Vooropgesteld dat het voorstel van Teeven nog niet meer is dan een brief met gedachten,  blijft het een bevreemdende zaak hoe machteloos er nog altijd wordt gereageerd op het internet. Het is waar dat internet de snelle verspreiding van miljoenen kopieën van film- en muziekbestanden mogelijk maakt, maar de lobby om alles te verbieden, toont een volstrekt onrealistisch vertrouwen in de kracht van de wet.

Meer dan dat, de verbodslobby kost veel tijd en energie, en leidt tot meer regelgeving en dus tot meer geschillen; terwijl het onduidelijk is hoe de artiesten (voor wie het auteursrecht ooit bedoeld was) er beter van worden. De handhaving zal hen door de voorstellen niet makkelijker worden gemaakt, met uitzondering van een verruiming van de mogelijkheid om tussenpersonen aan te spreken (de websites die up- en downloaden mogelijk maken).

Enerzijds lijkt de vraag dus of het tij kan worden gekeerd met nieuwe wetten, anderzijds lijkt de vraag of er werkelijk een probleem is. En als die laatste vraag met ‘ja’ moet worden beantwoord, moet misschien worden erkend dat er iets mis is met het achterliggende businessmodel van platenmaatschappijen en andere entertainment-handelaren.

Is er werkelijk een probleem? Zodra er een nieuwe kopiëermogelijkheid wordt geschapen, schreeuwen entertainment-firma’s moord en brand. Dat is al zo sinds de uitvinding van de videorecorder in de jaren ’60 (en vast nog eerder, misschien wel sinds de uitvinding van de radio). Toch is de omzet in vermaak niet gedaald sinds die tijd, in tegendeel. Het zou dus wel eens kunnen dat het probleem relatief is.

Maar er vanuit gaand dat het probleem echt is, is de oplossing dan werkelijk om zoveel mogelijk te verbieden?

Een groot probleem van het almaar méér verbieden, is dat de handhaving er niet makkelijker op wordt. Individuele artiesten kunnen zich zelden de kosten van juridische procedures veroorloven, terwijl kwaadwillende inbreukmakers zich in de praktijk altijd kunnen verbergen.

Misschien – ik zei het al – is er dus iets mis met het achterliggende businessmodel van de entertainment-industrie. Sinds de oertijd is dat businessmodel namelijk amper veranderd. Men maakt films/video’s/dvd’s of platen/cd’s en verkoopt die in winkels. Kort – en onaardig – gezegd, doet men weinig anders dan een eenvoudig product in een leuke doos stoppen en verkopen. En misschien dat geconstateerd moet worden, dat het product op zichzelf te weinig aantrekkelijk is en de verpakking ook voor verbetering vatbaar.

Dit is de industrie niet onbekend. Vandaar de verwante industrie van pr en publiciteit: de sterrenstatus van de bestverkopende artiesten is doorgaans geen toeval, maar het gevolg van een ruime publiciteitscampagne.

Het huidige businesmodel is in wezen: gooi veel modder tegen een muur (breng veel platen/films uit) en er blijft altijd wel iets plakken (sommige titels hebben zoveel succes dat het de verliezen van de andere dekt). Nu dat model blijkbaar niet goed meer werkt, moet òf het product worden aangepast; òf de vermarkting heeft behoefte aan opfrissen. De filmindustrie probeert het met 3D; misschien moet de muziekindustrie het juist zoeken in een kleinschaliger aanpak naast de grote successen. Goed mogelijk dat platenmaatschappijen in de toekomst gelieerd zullen zijn aan concertzalen; dat er na ieder optreden cd’s van dat optreden worden verkocht (platen verkopen bij een optreden is niks bijzonders, maar toch gebeurt het bij grote concerten nog steeds doorgaans via een treurig stalletje). En trouwens, waarom niet ook de andere schakels van de keten in eigen hand nemen? Als grote download-sites een comfortabel leven kunnen leiden dankzij advertenties, waarom kunnen de legitieme platenmaatschappijen dat dan niet? Waarom is er niet veel meer samenwerking met andere fabrikanten?

(Zo was er een tijd geleden een auto – ik geloof een BMW – die met een ingebouwde iPod kwam. Ik heb nooit gelezen wat voor muziek er op die iPod stond. Waarschijnlijk stond daar geen muziek op, omdat de rechten niet konden worden verkregen tegen een redelijke prijs…)

De immer productieve advocaat en hoogleraar Dirk Visser publiceerde ook razendsnel een commentaar, met als strekking dat de reacties op het voorstel nogal voorspelbaar zijn. Het voorstel zelf bevat volgens Visser nuttige punten, waaronder verscherping van het toezicht op de collectieve belangenorganisaties. Lees ook het commentaar van Vivien Rörsch, gepubliceerd op The IPKat. Voor een overzicht van reacties, zie Boek9.nl.

Advertenties

Over krachtblog

Advocatenkantoor in Amsterdam, gespecialiseerd in Intellectuele Eigendom en effectieve procedures.
Dit bericht werd geplaatst in Auteursrecht, Downloaden, Maatschappij en getagged met , , . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s